عقيده

اعجاز علمی – تجربی قرآن

اعجاز علمی – تجربی قرآن مراد از این نوع اعجاز قرآنی، آیاتی است که دربارۀ قوانین الهی در هستی و نظام آن و انواع عنایت و توجّه الله متعال نسبت به مخلوقات بیان شده است. این نوع اعجاز، زمینه و میدان وسیعی برای دقّت و تفکّر بوده و آیات بسیاری از قرآن کریم در این باره نازل شده و جزئیّات …

بیشتر بخوانید »

ویژگی‎های اسلوب اعجازآور قرآنی

ویژگی‎های اسلوب اعجازآور قرآنی بلاغت سخن بدون تردید اسلوب قرآن کریم دارای ویژگی‌های مهم و اعجازآوری از لحاظ بلاغت و بیان جذّاب خود است. بلاغت سخن یعنی اینکه یک سخن دارای الفاظی فصیح و نظمی محکم و استوار باشد و دلالتی منظّم و کافی بر معنا کند. فصاحت الفاظ یعنی تلفّظ و جریان کلمات بر زبان و شنیدن آن‎ها با …

بیشتر بخوانید »

انواع اعجاز قرآنی

انواع اعجاز قرآنی بدون تردید قرآن کریم اعجازآور و معجزه است و برخی از پژوهشگران معتقدند که اعجاز این کتاب آسمانی عام و فراگیر بوده و از این انواع نام می‌برند: اعجاز بیانی، اعجاز علمی – تجربی، اعجاز تشریعی و اعجاز غیبی؛ مشهورترین انواع اعجاز قرآنی از دیدگاه محقّقان، همین موارد است. آنان آیۀ زیر را دلیل می‌آورند: ﴿مَّا فَرَّطۡنَا …

بیشتر بخوانید »

اعجاز قرآن کریم

اعجاز قرآن کریم هر پیامبری معجزه‌ای دارد که دلیلی از ادلّۀ نبوّت و رسالتش بوده و نشان می‌دهد که وی فرستاده‌ای از جانب الله است، چون بدون معجزه، حجّت الهی بر مخلوقات برای ایمان به پیامبرانش اثبات نمی‌گردد. هر اندازه هم که پیامبری دارای اخلاقی والا، همّتی عالی، استعدادی فراوان، ذهنی فعّال و منزلت و مقامی رفیع و شریف در …

بیشتر بخوانید »

اسلام به دنبال حفظ جان‎هاست (۲)

اسلام به دنبال حفظ جان‎هاست (۲) نفسی که الله تعالی کشتن آن را به ناحق، حرام گردانیده، عام و فراگیر بوده و شامل کشتن انسان مؤمن می‌شود، چنانکه الله تعالی می‌فرماید: ﴿وَمَن یَقۡتُلۡ مُؤۡمِنٗا مُّتَعَمِّدٗا فَجَزَآؤُهُۥ جَهَنَّمُ خَٰلِدٗا فِیهَا وَغَضِبَ ٱللَّهُ عَلَیۡهِ وَلَعَنَهُۥ وَأَعَدَّ لَهُۥ عَذَابًا عَظِیمٗا﴾ [النّساء: ۹۳] «و هرکس مؤمنی را از روی عمد به قتل رساند، کیفرش …

بیشتر بخوانید »

اسلام به دنبال حفظ اموال است

اسلام به دنبال حفظ اموال است این کار سبب اشاعه و انتشار صلح و آرامش و امنیّت می‌شود و به همین علّت، دین اسلام مردم را تشویق به امانتداری نموده و امانتداران را ستوده و آنان را به حیاتی خوش و ورود به بهشت وعده داده است. همچنین دزدی را ممنوع و حرام گردانیده و فرد دزد را تهدید به …

بیشتر بخوانید »

ورود متون بسیاری دربارۀ مشروعیّت درمان و راهنمایی و ارشاد مردم بر این کار

ورود متون بسیاری دربارۀ مشروعیّت درمان و راهنمایی و ارشاد مردم بر این کار علاوه بر مطالبی که قبلاً بیان شد، الله می‌فرماید: ﴿مِنۡ أَجۡلِ ذَٰلِکَ کَتَبۡنَا عَلَىٰ بَنِیٓ إِسۡرَٰٓءِیلَ أَنَّهُۥ مَن قَتَلَ نَفۡسَۢا بِغَیۡرِ نَفۡسٍ أَوۡ فَسَادٖ فِی ٱلۡأَرۡضِ فَکَأَنَّمَا قَتَلَ ٱلنَّاسَ جَمِیعٗا وَمَنۡ أَحۡیَاهَا فَکَأَنَّمَآ أَحۡیَا ٱلنَّاسَ جَمِیعٗاۚ وَلَقَدۡ جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُنَا بِٱلۡبَیِّنَٰتِ ثُمَّ إِنَّ کَثِیرٗا مِّنۡهُم بَعۡدَ ذَٰلِکَ …

بیشتر بخوانید »

علوم تجربی اسلام را تأیید نموده و تأکید بر صحّت مسائل آن دارد

علوم تجربی اسلام را تأیید نموده و تأکید بر صحّت مسائل آن دارد مانند بارورشدن درختان که زمان زیادی از کشف آن نمی‌گذرد، امّا قرآنی که بیش از ۱۴ قرن است بر پیامبر أمّی ج نازل شده، این مطلب را بیان کرده است: ﴿وَأَرۡسَلۡنَا ٱلرِّیَٰحَ لَوَٰقِحَ﴾ [الحجر: ۲۲] «و ما بادها را بارورکنندۀ [ابرها و گیاهان] فرستادیم.» و نیز آیات: ﴿وَأَنۢبَتۡنَا …

بیشتر بخوانید »

الله، علم و عالمان را ستوده است

الله، علم و عالمان را ستوده است الله متعال می‌فرماید: ﴿۞أَفَمَن یَعۡلَمُ أَنَّمَآ أُنزِلَ إِلَیۡکَ مِن رَّبِّکَ ٱلۡحَقُّ کَمَنۡ هُوَ أَعۡمَىٰٓۚ إِنَّمَا یَتَذَکَّرُ أُوْلُواْ ٱلۡأَلۡبَٰبِ﴾ [الرّعد: ۱۹] «آیا کسی ‌که می‌داند آنچه از [طرف] پروردگارت بر تو نازل شده حق است، مانند کسی است که او نابیناست؟! تنها خردمندان پند می‌گیرند.» بنگر که چگونه الله متعال نادانی را همچون کوری …

بیشتر بخوانید »

عقل در حوزۀ اعتقادی

عقل در حوزۀ اعتقادی تعطیل عقل در حوزۀ اعتقادی و … جایز نیست، ولی – چنانکه بیان شد- باید که از وظیفه و محدودۀ خود نگذرد و گرفتار خیال و گمان فاسد نگردد و با گمان‎های دروغ و واهی سرگردان نشود. خیال و گمان نمی‌توانند که اساس و پایۀ اعتقاد و معرفت صحیح باشند. اعتقاد اسلامی حقیقتی ثابت است که …

بیشتر بخوانید »

اسلام ستم به فرزندان را در داخل بنیان خانواده، حرام گردانیده است:

اسلام ستم به فرزندان را در داخل بنیان خانواده، حرام گردانیده است: باید رفتار و برخورد با فرزندان کوچک و بزرگ براساس عدالت و بدون تبعیض باشد. صحابی بزرگوار؛ نعمان بن بشیرس می‌گوید: پدرم بخشی از مالش را به من داد و مادرم گفت: من راضی نمی‌شوم تا اینکه پیامبر صلی الله علیه وسلم این موضوع را تأیید نمایند. بنابراین پدرم …

بیشتر بخوانید »

سرپرستی و ادارۀ امور فرزندان امانتی است که در روز قیامت، از انسان سؤال خواهد شد:

سرپرستی و ادارۀ امور فرزندان امانتی است که در روز قیامت، از انسان سؤال خواهد شد: اگر آدمی این امانت و مسؤولیّت را به صورت شایسته انجام دهد، پاداش فراوانی می‌برد و در غیر این صورت، بیم عذاب بر وی می‌رود. پیامبر صلی الله علیه وسلم فرمودند: «کُلُّکُمْ رَاعٍ وَکُلُّکُمْ مَسْئُولٌ عَنْ رَعِیَّتِهِ…، وَالرَّجُلُ رَاعٍ فِی أَهْلِهِ وَمَسْئُولٌ عَنْ رَعِیَّتِهِ، وَالمَرْأَهُ …

بیشتر بخوانید »

کشتن فرزندان از ترس تنگدستی و نداری

دین اسلام برخی از رسوم جاهلی را که در میان افرادی از قوم عرب پیش از اسلام رواج داشت؛ مانند کشتن فرزندان از ترس تنگدستی و نداری را به شدّت ممنوع و حرام دانسته است. الله می‌فرماید: ﴿وَلَا تَقۡتُلُوٓاْ أَوۡلَٰدَکُمۡ خَشۡیَهَ إِمۡلَٰقٖۖ نَّحۡنُ نَرۡزُقُهُمۡ وَإِیَّاکُمۡۚ إِنَّ قَتۡلَهُمۡ کَانَ خِطۡ‍ٔٗا کَبِیرٗا﴾ [الإسراء: ۳۱] «و فرزندانتان را از ترس تنگدستی نکشید، ما …

بیشتر بخوانید »

مکارم اخلاق و نقش آن در ساماندهی امور جامعه (۱)

مکارم اخلاق و نقش آن در ساماندهی امور جامعه (۱) جامعه زمانی سر و سامان می‌گیرد که بیشتر افرادش مکارم اخلاقی را رعایت نمایند و این موضوع در بیشتر تصرّفات و امورشان جاری باشد، چون معیار مکارم اخلاق تزکیۀ نفس انسانی و خوگرفتن و عادت عقل بر فهم فضایل و تشخیص آن‎ها از رذیلت‌ها و تمرین آن بر فراگیری فضایل …

بیشتر بخوانید »

اسلام تقوا را معیار فضیلت و برتری قرار داده

منظور این است که اسلام تقوا را معیار فضیلت و برتری قرار داده، امّا سایر معیارهای خوب را نیز نادیده نگرفته و هرگز از رنگ و جنس و نژاد و دورۀ خاصّی جانبداری نکرده است؛ به عبارتی دیگر اسلام تمامی مردم را در لیاقت و استحقاق امتیازات و پاداش صدور منافع عام یا خاص، برابر و یکسان می‌داند و هیچ …

بیشتر بخوانید »

معیار برتری و اکرام در اسلام

معیار برتری و اکرام در اسلام چنانکه قبلاً بیان گردید، اسلام دین کرامت و عدالت بوده و الله ـ بنی‌آدم را گرامی داشت و آنان را بر بسیاری از مخلوقات برتری داد. شریعت اسلام معیار عدالت را با هر فردی و در هر حالتی لازم گردانیده است. گفتار پیش رو دربارۀ معیار برتری و اکرام در اسلام است. اکرام بر پایۀ …

بیشتر بخوانید »

فرمان به عدالت شامل تمامی افراد امّت می‌شود

فرمان به عدالت شامل تمامی افراد امّت می‌شود حکم مذکور فقط برای حاکم و پادشاه در ادارۀ امور مردم یا قاضی در اجرای احکامش نیست. بلکه تمامی مسلمانان باید عدالت را رعایت کنند؛ مثلا پدر در خانه و میان فرزندان، زن در خانۀ شوهرش و خادم در مال سرورش. انسان باید در رفتار با خویشاوند و بیگانه و فرد موافق …

بیشتر بخوانید »

تعیین قاضیان در دین اسلام

تعیین قاضیان در دین اسلام این کار به منظور تشخیص حق و تعیین صاحب آن در اتّفاقات و اختلافاتی که میان مردم صورت می‌گیرد، انجام می‌شود. دین اسلام شروط و ویژگی‌هایی را برای کار قضاوت مقرّر ساخته که افراد مطمئن و امین را برای این امانت بزرگ مشخّص می‌سازد. شروط اصلی و مهمّ قضاوت عبارت است از: تعظیم شریعت در …

بیشتر بخوانید »

دین اسلام احکام امور و اعمال را بیان نموده

دین اسلام احکام امور و اعمال را بیان نموده تا حقوق به صاحبانشان برسد و معیار عدالت در احکام به گونه‌ای حفظ گردد که بر مردم ستم نشود. الله ﻷ می‌فرماید: ﴿إِنَّآ أَنزَلۡنَآ إِلَیۡکَ ٱلۡکِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّ لِتَحۡکُمَ بَیۡنَ ٱلنَّاسِ بِمَآ أَرَىٰکَ ٱللَّهُۚ وَلَا تَکُن لِّلۡخَآئِنِینَ خَصِیمٗا﴾ [النّساء: ۱۰۵] «بدون تردید [این] کتاب را به حق بر تو نازل کردیم تا با …

بیشتر بخوانید »

معیار عدالت در اسلام

معیار عدالت در اسلام عدالت یعنی دادن حق به صاحبش، به گونه‌ای که بتواند خود یا نمایندۀ وی آن را بگیرد و نیز به معنای تعیین حق از لحاظ قولی و عملی برای اوست. عدالت اصل جامع تمامی حقوق به شمار می‌رود و همۀ ادیان الهی و انسان‎های حکیم بر خوب‌بودن عدالت توافق دارند و بزرگان امّت‌ها با ادّعای رعایت …

بیشتر بخوانید »

کرامت انسان در اسلام

کرامت انسان در اسلام بدون تردید دین اسلام آدمی را بسیار گرامی داشته و هیچ‌یک از نظام‌های دنیوی چنین کرامتی برای انسان قائل نشده‌اند. دلایلی از قرآن و سنّت بیانگر و گواه بر این مطلبند. آیۀ زیر در این زمینه کافی است که الله می‌فرماید: ﴿۞وَلَقَدۡ کَرَّمۡنَا بَنِیٓ ءَادَمَ وَحَمَلۡنَٰهُمۡ فِی ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِ وَرَزَقۡنَٰهُم مِّنَ ٱلطَّیِّبَٰتِ وَفَضَّلۡنَٰهُمۡ عَلَىٰ کَثِیرٖ مِّمَّنۡ …

بیشتر بخوانید »

حکم قتال بغات

حکم قتال بغات دلیل عمده در مشروعیت قتال بغات آیه سوره حجرات است: ﴿وَإِن طَآئِفَتَانِ مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِینَ ٱقۡتَتَلُواْ فَأَصۡلِحُواْ بَیۡنَهُمَاۖ فَإِنۢ بَغَتۡ إِحۡدَىٰهُمَا عَلَى ٱلۡأُخۡرَىٰ فَقَٰتِلُواْ ٱلَّتِی تَبۡغِی حَتَّىٰ تَفِیٓءَ إِلَىٰٓ أَمۡرِ ٱللَّهِۚ فَإِن فَآءَتۡ فَأَصۡلِحُواْ بَیۡنَهُمَا بِٱلۡعَدۡلِ وَأَقۡسِطُوٓاْۖ إِنَّ ٱللَّهَ یُحِبُّ ٱلۡمُقۡسِطِینَ٩﴾ [الحجرات: ۹] «و اگر دو گروه از مؤمنان با یکدیگر به جنگ بر خاستند، میان‌شان آشتی بر …

بیشتر بخوانید »

تعریف طایفۀ باغی

تعریف طایفۀ باغی آن، طایفه‌ای از مسلمانان است، دارای شوکت است، با تدویل بر امام مسلمانی که اماماتش ثابت شده است خارج می‌شود، به دنبال خلع کردن او است یا اینکه به داخل شدن در اطاعت او راضی نیست، و به «اهل بغی» نامیده می‌شود و طایفه‌ی امام به «اهل عدل» نامیده می‌شود. و تأویل: همانند اینکه چیزی را بر …

بیشتر بخوانید »

کیفیت جنگیدن با طایفه ممتنعه

کیفیت جنگیدن با طایفه ممتنعه صفتی که بر آن، با طوایف ممتنعه جنگیده می‌شود، همان صفتی است که بر آن با اهل حرب از کفار اصلی جنگیده می‌شود، پس اسیرشان کشته می‌شود، و فراری‌شان دنبال کرده می‌شود، و زخمی‌شان کشته می‌شود و اموالشان غنیمت گرفته می‌شود([۱]) غیر از اینکه اگر یکی از آنان قبل از اینکه توبه کند بر او …

بیشتر بخوانید »

حکم کشتن طایفۀ ممتنعه، در حالی که بین آنان مکره موجود باشد

حکم کشتن طایفۀ ممتنعه، در حالی که بین آنان مکره موجود باشد زیر این مسأله دو حالت درج می‌گردد: اولین‌شان: اینکه نمی‌دانیم که در بینشان مکره وجود دارد، پس اینجا با ظاهر آنان معامله می‌کنیم و با همه‌ی‌شان می‌جنگیم و سرائر و باطنشان را به الله واگذار می‌کنیم، و این حکم به اتفاق اهل علم می‌باشد. ([۱]) دومین‌شان: اینکه می‌دانیم …

بیشتر بخوانید »

حقوق امام

حقوق امام بی‌گمان برای امام مسلمان حقوقی است که کتاب و سنّت بر آن دلال دارد و در کتب ائمه بسط داده شده است، از جمله: اولا: اطاعت کردن از او در معروف؛ چنانکه الله تعالی می‌فرماید: ﴿یَٰٓأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوٓاْ أَطِیعُواْ ٱللَّهَ وَأَطِیعُواْ ٱلرَّسُولَ وَأُوْلِی ٱلۡأَمۡرِ مِنکُمۡۖ فَإِن تَنَٰزَعۡتُمۡ فِی شَیۡءٖ فَرُدُّوهُ إِلَى ٱللَّهِ وَٱلرَّسُولِ إِن کُنتُمۡ تُؤۡمِنُونَ بِٱللَّهِ وَٱلۡیَوۡمِ …

بیشتر بخوانید »

واجبات امام

واجبات امام هنگام تأمل در واجبات امام بر وجه اجمال، می‌بینیم که حول دو امر دور می‌زند، «حراست از دین» و «سیاست(اداره‌ی) دنیا بوسیله آن(دین)» و به هنگام تفصیل – چنانکه در کتب سیاست شرعی قدیم و جدید آمده است – پس این است: واجب اول: اقامه‌ی دین به طور کامل در همه‌ی شئون زندگی، و دعوت به سوی دین …

بیشتر بخوانید »

حکمت پایبندی به جماعت و عدم خروج بر ائمه اگرچه هم ستم کنند

حکمت پایبندی به جماعت و عدم خروج بر ائمه اگرچه هم ستم کنند اما پایبند بودن به اطاعت از ائمه اگرچه هم جور و ستم کنند، پس به این خاطر است که بر خروج کردن از اطاعت آنان مفاسدی مترتب می‌شود که چندین برابر آن چیزی است که از جور و ستم آنان حاصل می‌شود، بلکه در صبر گرفتن بر …

بیشتر بخوانید »

سمع و طاعه و ذکر بعضی از واجبات و حقوق امام (۲)

سمع و طاعه و ذکر بعضی از واجبات و حقوق امام (۲) از حذیفه بن الیمان آمده که گفت: «کَانَ النَّاسُ یَسْأَلُونَ رَسُولَ الله ص عَنِ الْخَیْرِ وَکُنْتُ أَسْأَلُهُ عَنِ الشَّرِّ مَخَافَهَ أَنْ یُدْرِکَنِی، فَقُلْتُ: یَا رسول الله، إِنَّا کُنَّا فِی جَاهِلِیَّهٍ وَشَرٍّ فَجَاءَنَا اللَّهُ بِهَذَا الْخَیْرِ، فَهَلْ بَعْدَ هَذَا الْخَیْرِ مِنْ شَرٍّ؟ قَالَ: «نَعَمْ». قُلْتُ: وَهَلْ بَعْدَ ذَلِکَ الشَّرِّ …

بیشتر بخوانید »

اسم‌های دولت و اسم‌های امام آن، در اصطلاح شرعی

اسم‌های دولت و اسم‌های امام آن، در اصطلاح شرعی به تحقیق ولایت بر وجهی که در فصول گذشته ذکر شد، و دولتی که وصف آن در آنچه که آمد گذشت، در اصطلاح شرعی به چند اسمی ‌نام‌گذاری می‌شود؛ که عبارت اند از «امامت عظمی» و «امامت کبری» و «خلافت» و «امارت» و کسی که بر آن قائم می‌باشد: «امام» و …

بیشتر بخوانید »

حکم شکستن بیعت

حکم شکستن بیعت نصوص بسیاری در وجوب وفاء به عهد و بیعت با امام و تحریم شکستن آن مگر اینکه کفر آشکاری ببینیم، وارد شده است و اینکه آن، امر خطرناک و گناهی از بزرگترین گناهان است، الله تعالی می‌فرماید: ﴿وَأَوۡفُواْ بِٱلۡعَهۡدِۖ إِنَّ ٱلۡعَهۡدَ کَانَ مَسۡ‍ُٔولٗا٣۴﴾ [الإسراء: ۳۴] «و به عهد (خویش) وفا کنید، بی‌گمان از عهد سؤال می‌شود». و …

بیشتر بخوانید »

شرح مفردات بیعت

شرح مفردات بیعت این فرموده‌اش: «فی العُسْرِ وَالیُسْرِ»؛ «در سختی و راحتی»: یعنی چه در مال در تنگدستی باشیم چه در فراخدستی، بر همه‌ی ما، از أغنیاء و فقیران، واجب است که از صاحب امرمان اطاعت کنیم و از او بشنویم». این فرموده اش: «والمَنْشَطِ والمَکْرَهِ»؛ «و شادی و ناگواری»: یعنی چه ما از آن کراهت داشته باشیم؛ به این …

بیشتر بخوانید »

معنای بیعت

معنای بیعت بیعت مصدر فلانی به خلیفه بیعت داد، و معنایش عقد و عهد بستن است، علامه ابن منظور می‌گوید: «و بیعت… عبارت است از معاقده و معاهده، انگار اینکه هر یکی از آنان آنچه که نزدش است را به صاحبش می‌فروشد، و خالصانه نفس خود را و اطاعت ورزی‌اش و دخیل امرش را به او عطا کرده است».([۱]) و …

بیشتر بخوانید »

عدم جایز بودن تعدد ائمه (۲)

عدم جایز بودن تعدد ائمه (۲) عبد الله بن عمرو بن العاص  از پیامبر صلی الله علیه وسلم شنیده است که می‌فرماید: «مَنْ بَایَعَ إِمَامًا، فَأَعْطَاهُ صَفْقَهَ یَدِهِ، وَثَمَرَهَ قَلْبِهِ، فَلْیُطِعْهُ مَا اسْتَطَاعَ، فَإِنْ جَاءَ آخَرُ یُنَازِعُهُ، فَاضْرِبُوا رَقَبَهَ الْآخَرِ…». ([۱]) ترجمه: «هرکس که با امامی ‌بیعت کرد و دست خود را (به علامت بیعت) در دست او گذاشت و دل …

بیشتر بخوانید »

عدم جایز بودن تعدد ائمه (۱)

عدم جایز بودن تعدد ائمه (۱) از مقاصد عظمای امامت، اجتماع امر مسلمانان است، نه پراکندگی و تقسیم شدن نفوذ و سلطه در عالم اسلامی، و بخاطر محقق شدن این مقصد، کتاب و سنّت و اجماع سلف امّت بر عدم جایز بودن تعدد ائمه دلالت دارد. از آن جمله، قول الله تعالی است: ﴿وَٱعۡتَصِمُواْ بِحَبۡلِ ٱللَّهِ جَمِیعٗا وَلَا تَفَرَّقُواْۚ وَٱذۡکُرُواْ …

بیشتر بخوانید »

راه‌های نصب‌کردن امام دولت اسلامی ‌و شروط اجمالی امام

راه‌های نصب‌کردن امام دولت اسلامی ‌و شروط اجمالی امام برای نصب‌کردن امام دولت اسلامی ‌دو راه وجود دارد که در بین اهل علم بر آن‌ دو اجماع است.([۱]) اولین‌شان: با برگزیدن اهل حلّ و عقد: و آنان کسانی از علما و رؤسا و وجهای مردم و اهل شوکت‌اند که گرد‌آمدن و حضور آنان میسّر باشد، کسانی که با برگزیدن آنان، …

بیشتر بخوانید »

وجوب اقامۀ دولت اسلامی (۲)

وجوب اقامۀ دولت اسلامی (۲) و الله تعالی می‌فرماید: ﴿لَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا رُسُلَنَا بِٱلۡبَیِّنَٰتِ وَأَنزَلۡنَا مَعَهُمُ ٱلۡکِتَٰبَ وَٱلۡمِیزَانَ لِیَقُومَ ٱلنَّاسُ بِٱلۡقِسۡطِۖ وَأَنزَلۡنَا ٱلۡحَدِیدَ فِیهِ بَأۡسٞ شَدِیدٞ وَمَنَٰفِعُ لِلنَّاسِ وَلِیَعۡلَمَ ٱللَّهُ مَن یَنصُرُهُۥ وَرُسُلَهُۥ بِٱلۡغَیۡبِۚ إِنَّ ٱللَّهَ قَوِیٌّ عَزِیزٞ٢۵﴾ [الحدید: ۲۵] «به راستی که پیامبران خود را با دلایل روشن فرستادیم، و با آن‌ها کتاب (آسمانی) و میزان (عدالت) نازل کردیم تا …

بیشتر بخوانید »

وجوب اقامۀ دولت اسلامی (۱)

وجوب اقامۀ دولت اسلامی (۱) صحبت درباره‌ی واجب‌بودن اقامه‌ی دولت اسلامی ‌از بدیهیات شرعی می‌باشد، لیکن بخاطر شدّت زیاد غربت این موضوع، نیکو می‌دانیم که مختصری مجمل را از نصوص و اجماعات دالّه بر آن را بیاویم. الله تعالی می‌فرماید: ﴿وَإِذۡ قَالَ رَبُّکَ لِلۡمَلَٰٓئِکَهِ إِنِّی جَاعِلٞ فِی ٱلۡأَرۡضِ خَلِیفَهٗۖ قَالُوٓاْ أَتَجۡعَلُ فِیهَا مَن یُفۡسِدُ فِیهَا وَیَسۡفِکُ ٱلدِّمَآءَ وَنَحۡنُ نُسَبِّحُ بِحَمۡدِکَ …

بیشتر بخوانید »

اهمیت اقامۀ دولت اسلامی

اهمیت اقامۀ دولت اسلامی بی‌گمان هدف مشهوری که الله بخاطر آن رسولانش را فرستاده است، این است که مردم بندگی پروردگارشان را کنند، الله تعالی می‌فرماید: ﴿وَمَا خَلَقۡتُ ٱلۡجِنَّ وَٱلۡإِنسَ إِلَّا لِیَعۡبُدُونِ۵۶﴾ [الذاریات: ۵۶] «و من جن و انس را نیافریده ام مگر برای اینکه مرا عبادت کنند». و عبادت در حقیقت، مجرد قرار دادن خضوع انسان برای پروردگارش است، …

بیشتر بخوانید »

دولت اسلامی

دولت اسلامی آن، مجموعه‌ای از ایالات – سیاست‌ها – است که جمع شده است برای محقق گرداندن رهبری و سیادت بر اقلیم‌های معینی که در آن جای گرفته است، پس حاکم یا خلیفه یا امیر المومنین، در رأس این سلطه‌ها قرار دارد، و این همان مقصود از استعمال مصطلح «دولت»، در نزد فقهای سیاست شرعی یا احکام سلطانیه می‌باشد که …

بیشتر بخوانید »

سیاست در اصطلاح

سیاست در اصطلاح فقها سیاست را به دو قسمت تقسیم کرده‌اند: سیاست ستمکارانه، که شرع آن را حرام نموده است. سیاست عادلانه، که حق را از ظالم می‌گیرد، و بسیاری از ستم‌ها را دفع می‌کند، و جلوی اهل فساد را می‌گیرد، و با آن به مقاصد شرعی می‌رسد.([۱]) پس سیاست شرعی یعنی سیاست عادلانه‌ای که برای اقامه‌ی دین الله در …

بیشتر بخوانید »

سیاست در لغت

سیاست در لغت معنی‌های سیاست حول بپا خواستن بر چیزی و تدبیر آن و تصرف در آن آنطور که به صلاحش است دور می‌زند، در المعجم الوسیط آمده است: «ساس الناس سیاسه: تولّی ریاستهم وقیادتهم، والدواب: راضها وأدبها، والأمور: دبّرها وقام بإصلاحها فهو سائس».([۱]) ترجمه: «با مردم به سیاست رفتار کرد: ریاست و رهبری‌شان را به عهده گرفت، به نسبت …

بیشتر بخوانید »

تحقّق قدرت مادّی و دفاعی مسلمانان

تحقّق قدرت مادّی و دفاعی مسلمانان هدف نظام اقتصادی اسلام فقط بهبود سطح زندگی مردم و مبارزه با فقر و نداری نیست، بلکه هدفی والاتر از این؛ یعنی تحقّق قدرت مادّی و دفاعی مسلمانان را در نظر دارد تا باعث امنیّت و حفاظت‎شان گردد و دشمنی که همواره به قصد نابودی توان اقتصادی مسلمانان در کمین است را دور سازد …

بیشتر بخوانید »

اصول اعتقادی اقتصاد اسلامی

اصول اعتقادی اقتصاد اسلامی هر یک از نظام‌های اقتصادی، اصول و قوانین فکری خود را دارند که آن را قبول داشته و در تشکیل سازمان‎ها و سیاست‌های اقتصادی‌ خود از آن‎ها استفاده می‌کنند. نظام سرمایه‌داری و سوسیالیستی براساس قانون فکری واحدی؛ یعنی همان مادّی‌گرایی یا تقدیس مال هستند، امّا نظام اقتصادی اسلام از نظر راه و روش با آن‎ها تفاوت …

بیشتر بخوانید »

تعریف نظام اقتصادی در اسلام

تعریف نظام اقتصادی در اسلام شاید بهتر باشد که در تعریف نظام اقتصادی اسلام چنین گفته شود: مجموعۀ احکام و سیاست‌های شرعی دربارۀ مال و تصرّف انسان در آن.[۱] مراد از مجموعۀ احکام، حکم شرعی و آنچه نصّی از جانب شارع دارد، است. سیاست‌های شرعی یعنی آنچه ولیّ امر انجام می‌دهد یا نظم و قانونی که دولت به منظور تنظیم …

بیشتر بخوانید »