سنن ابن ماجه

 

کتابی است که مولفش آن را در بخش های آن حدود (۴۳۴۱) چهار هزار و سیصد و چهل و یک حدیث را دسته بندی نموده است. نزد بیش تر متأخرین به عنوان ششمین کتاب اصول حدیث(از امهات ست) شناخته می شود. تنها از کتاب های ‏”‏السنن‏”‏‏ ، ‏”‏سنن نسائی و ابوداود و ترمذی‏”‏ در رتبه ی پایین تری قرار دارد. معروف است که احادیثی که تنها در آن آورده شده باشد غالباً احادیث ضعیفی می باشند و تا جاییکه حافظ ابن حجر می گوید‏:‏ “کار وی در این زمینه بطور کلی از روی تحلیل و استقرائی نبوده و در کل احادیث منکر بسیاری در آن یافت می شود. والله المستعان‏”.‏ و همچنین ذهبی می گوید‏:‏” در آن احادیث منکر و تعداد اندکی نیز از احادیث موضوع وجود دارد. همچنین سیوطی بیان می دارد‏:‏ تنها او به نقل از افراد متهم به دروغگویی و دزدی حدیث دست زده و برخی از احادیث مذکور جز بواسطه ی آن اشخاص شناسایی نشده اند.‏”

بیش تر احادیث این کتاب در میان کتاب های ششگانه یا عده ای از آن ها مشترک می باشد و تعداد احادیث مختص این کتاب به (۱۳۳۹‏) یک هزار و سیصد و سی و نه حدیث می رسد(طبق تحقیق استاد محمد فؤاد عبدالباقی رحمه الله) ‏

 

*  ابن ماجه‏:‏

نام ایشان ابوعبدالله محمد بن یزید بن عبدالله بن ماجه ‏(به هاء ساکن و بخی نیز آن را تاء می خوانند) جد ایشان “ربعی” بوده است. ایشان در قزوین (عراق عجم آن زمان) و در سال ۲۰۹هـ ق تولد یافته است. در طلب حدیث به ری، بصره، کوفه، بغداد، شام، مصر و حجاز مسافرت نموده و از بسیاری از اهالی آن مناطق حدیث برگرفته است. ‏

 

در سال ۲۷۳هـ ق در سن شصت و چهار سالگی وفات نمودند.

 

تألیفات سودمند بسیاری از وی به جای مانده است. (رحمه الله، وجزاه عن المسلمین خیرًا)‏

 

مسند امام أحمد

محدثان کتاب های مسانید را در رتبه ی سوم پس از کتاب های ‏”‏صحیحین‏”‏ و ‏”‏سنن‏”‏‏ قرار داده اند.‏

 

یکی از گرانقدرترین و سودمندترین کتاب های مسند، همان ‏ ‏”‏مسند امام احمد‏”‏ می باشد، محدثان پیشین و کنونی گواهی داده اند که این کتاب جامع ترین و گسترده ترین کتاب حدیث و سنت می باشد که فرد مسلمان برای مسائل دین و دنیایش نیاز دارد. ابن کثیر می گوید‏:‏ “هیچ کتاب مسندی به پای ‏”‏مسند احمد‏”‏ در کثرت مطالب و نیکویی نگارش و اسلوب نمی رسد.” حنبل می گوید ‏:‏ ” پدرم من، صالح و عبدالله را یک جا جمع نمود و مسند را بر ما خواند و کسی کسی جز ما آن را نمی شنید.” همچنین می گوید‏:‏ “این کتابی است که آن را از میان هفتصد و پنجاه هزار حدیث گردآورده ام و هرگاه مسلمانان در مورد حدیثی از رسول الله -صلّى الله علیه وسلّم-  دچار اختلاف شوند به آن مراجعه نمایند، چنانچه آن را در آن جا یافتند خوب است، درغیر اینصورت دلیل و حجتی به حساب نمی آید.” اما ذهبی‏ می گوید:‏ “این گفته ی ایشان بطور عام و کلی می باشد، وگرنه ما احادیث قوی را در ‏”‏صحیحین‏”‏ و “‏سنن‏”‏ داریم و دیگر بخش ها داریم که در مسند یافت نمی شوند. ‏

 

فرزند امام احمد، عبدالله، اضافاتی را به ان افزوده است که جزو روایات پدرش نبوده اند و به زوائد عبدالله شهرت دارند. همچنین ابوبکر قطیع،ی که از عبدالله و او از پدرش روایت کرده است، خود اضافاتی را بدان  افزوده است که جزو نوشته های عبدالله و پدرش نیستند. ‏

تعداد احادیث مسند با احتساب موارد تکراری به حدود(‏۴۰۰۰۰‏) چهل هزار حدیث و بدون احتساب موارد تکراری به (۳۰۰۰۰) سی هزار حدیث می رسد.

مقاله پیشنهادی

بدترین غذا، غذای دعوتی است که افرادی که به آن حضور می‌یابند از خوردن آن باز داشته می‌شوند

«شَرُّ الطَّعَامِ طَعَامُ الْوَلِیمَهِ، یُمْنَعُهَا مَنْ یَأْتِیهَا، وَیُدْعَى إِلَیْهَا مَنْ یَأْبَاهَا، وَمَنْ لَمْ یُجِبِ الدَّعْوَهَ، …