تشویق بر تلاوت سوره ها و آیاتی مخصوص

عن أَبی سعیدٍ رافعِ بنِ المُعلَّى رَضیَ اللَّه عَنْهُ قال: قال لی رسولُ اللَّه صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم: « أَلا أُعَلِّمُکَ أَعْظَم سُورهٍ فی الْقُرْآنِ قَبْلَ أَنْ تخْرُج مِنَ المَسْجِدَ؟ فأَخَذَ بیدِی، فَلَمَّا أَردْنَا أَنْ نَخْرُج قُلْت: یا رسُولَ اللَّهِ إِنَّکَ قُلْتَ لأُعَلِّمنَّکَ أَعْظَمَ سُورَهٍ فی الْقُرْآن؟ قال: «الحَمْدُ للَّهِ رَبِّ العَالمِینَ هِی السَّبْعُ المَثَانی، وَالْقُرْآنُ الْعَظِیمُ الَّذی أُوتِیتُهُ » رواه البخاری.

از ابو سعید رافع بن معلی رضی الله عنه روایت شده که گفت:

رسول الله صلی الله علیه وسلم برایم فرمود: آیا پیش از اینکه از مسجد برآئی بزرگترین سوره ای را در قرآن برایت نیاموزم؟ پس دست مرا گرفت و چون خواستیم که برآئیم گفتم: یا رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودی که بزرگترین سورهء در قرآن را بتو می آموزم!

فرمود: الحمد لله رب العالمین، سبع مثانی و قرآن عظیمی است که به من داده شده است.

وعن أَبی سعیدٍ الخُدْرِیِّ رضیَ اللَّه عنه أَنَّ رسولَ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قالَ فی: قُلْ هُوَ اللَّه أَحَد: « والَّذِی نَفْسی بِیدِه، إِنَّهَا لَتَعْدِلُ ثُلُثَ القُرْآنِ » .

وفی روایه: أَنَّ رسولَ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قالَ لأَصْحابِه: « أَیَعْجِزُ أَحَدُکُم أَنْ یقْرَأَ بِثُلُثِ الْقُرْآنِ فی لَیْلَهٍ » فَشَقَّ ذلکَ علَیْهِم، وقالُوا: أَیُّنَا یُطِیقُ ذلکَ یا رسولَ اللَّه؟ فقال: «قُلْ هُو اللَّه أَحَد، اللَّهُ الصَّمَد: ثُلُثُ الْقُرْآنِ » رواه البخاری.

از ابو سعید خدری رضی الله عنه روایت است که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم در بارهء قل هو الله احد فرمود: سوگند به ذاتی که جانم در دست اوست، که این سوره با ۳/۱ قرآن برابر می کند.

و در روایتی آمده که رسول الله صلی الله علیه وسلم برای اصحابش فرمود:

آیا عاجر می شود یکی از شما که ۳/۱ قرآن را در یک شب بخواند! این امر برای شان سخت تمام شد و گفتند: یا رسول الله صلی الله علیه وسلم کدامیک ما قدرت اینکار را دارد؟

فرمود: قل هو الله احد الله الصمد ۳/۱ قرآن است.

وعنْهُ أَنَّ رَجُلاً سمِع رَجُلاً یَقْرَا: « قَلُ هُوَ اللَّه أَحدٌ » یُردِّدُها فَلَمَّا أَصْبَحَ جاءَ إِلى رسولِ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم، فَذَکَرَ ذلکَ لَهُ وکَانَ الرَّجُلُ یتَقَالهُّا فَقَالَ رسولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم: « والَّذی نَفْسِی بِیَدِه، إِنَّها لَتَعْدِلُ ثُلُثَ الْقُرْآنِ » رواه البخاری.

از ابو سعید خدری رضی الله عنه روایت شده که:

کسی شنید که مردی قل هو الله احد را خوانده و آنرا تکرار می کند، چون صبح نمود خدمت رسول الله صلی الله علیه وسلم آمده و این موضوع را برای شان یاد نمود. گویی که آن مرد آن را کم شمرد، سپس رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: سوگند بذاتی که جانم در دست اوست که آن با ۳/۱ قرآن برابری می کند.

وعن أَبی هریره رضیَ اللَّه عنهُ أَنَّ رسول اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قال فی: قُلْ هُوَ اللَّه أَحَدٌ: « إِنَّهَا تَعْدِلُ ثُلُثَ القُرْآنِ » رواه مسلم.

از ابو هریره رضی الله عنه روایت شده که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم در بارهء قل هو الله احد فرمود: سورهء اخلاص با ۳/۱ قرآن برابری می کند.

وعنْ أَنسٍ رضی اللَّهُ عنهُ أَنَّ رجُلا قال: یا رسول اللَّهِ إِنی أُحِبُّ هذِهِ السُّورَهَ: قُلْ هُوَ اللَّه أَحد، قال: « إِنَّ حُبَّها أَدْخَلَکَ الجنَّهَ » رواه الترمذی وقال: حدیثٌ حسن. رواه البخاری فی صحیحه تعلیقًا.

از انس رضی الله عنه روایت شده که وی گفت:

یا رسول الله صلی الله علیه وسلم من این سوره را دوست می دارم (قل هو الله احد). آنحضرت صلی الله علیه وسلم فرمود: هر آئینه محبت آن ترا به بهشت وارد نموده است.

وعن عُقْبهَ بنِ عامِرٍ رَضِیَ اللَّه عنهُ أَنَّ رسولَ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قال: «أَلَمْ تَر آیَاتٍ أُنْزِلَتْ هَذِهِ اللَّیْلَهَ لَمْ یُرَ مِثلُهُن قَط؟ قُلْ أَعُوذُ برَبِّ الفَلَق، وَقُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ » رواه مسلم.

از عقبه بن عامر رضی الله عنه روایت است که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: آیا ندیدی آیاتی را که این شب نازل شد که مثل آن هرگز دیده نشده است؟ قُلْ أَعُوذُ برَبِّ الفَلَق، وَقُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ.

وعن أَبی سعیدٍ الخُدْرِیِّ رَضی اللَّه عنهُ قال:

کانَ رسولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم یَتَعَوَّذُ مِنَ الجان، وَعَیْنِ الإِنْسَان، حتَّى نَزَلَتِ المُعَوذَتان، فََلَمَّا نَزَلَتَا، أَخَذَ بِهِما وتَرکَ ما سِواهُما.

رواه الترمذی وقال حدیث حسن.

از ابو سعید خدری رضی الله عنه روایت است که گفت:

رسول الله صلی الله علیه وسلم از جن و چشم انسان به خداوند پناه می جست و می گفت: اللهم انی اعوذ بک من الجان و من عین الانسان. تا اینکه قُلْ أَعُوذُ برَبِّ الفَلَق، وَقُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ نازل شد. و چون این دو سوره نازل شد، بدان تمسک جسته و ما سوای آن را ترک نمود.

وعن أَبی هریرهَ رضیَ اللَّهُ عنهُ أَنَّ رسولَ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قال:

« مِنَ القُرْآنِ سُورَهٌ ثَلاثُونَ آیَهً شَفعتْ لِرَجُلٍ حَتَّى غُفِرَ لَه، وهِی: تبارَکَ الذِی بِیَدِهِ المُلْکُ » . رواه أبو داود والترمذی وقال: حدیث حسن.

وفی روایه أبی داود: « تَشْفَعُ » .

از ابو هریره رضی الله عنه روایت شده که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: از قرآن سوره ایست که سی آیه دارد و برای مردی شفاعت نمود تا که برای او آمرزیده شد و آن: تبارَکَ الذِی بِیَدِهِ المُلْکُ است.

و در روایت ابوداود آمده: که شفاعت می کند.

وعن أَبی مسعودٍ البدْرِیِّ رضیَ اللَّه عنهُ عن النبیِّ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قال: «منْ قَرَأَ بالآیتَیْنِ مِنْ آخِرِ سُورهِ البقَرهِ فِی لَیْلَهٍ کَفَتَاهُ » متفقٌ علیه.

از ابو مسعود بدری رضی الله عنه روایت است که:

پیامبر صلی الله علیه وسلم فرمود: کسیکه دو آیهء اخیر سورهء بقره را در یکشب بخواند، او را بسنده است.

وعن أَبی هریرهَ رضیَ اللَّه عنهُ أَنَّ رسولَ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قال:

« لا تَجْعَلُوا بُیُوتَکُمْ مَقَابِر، إِنَّ الشَّیْطَانَ یَنْفِرُ مِن الْبیْتِ الَّذی تُقْرأُ فِیهِ سُورهُ الْبقَرهِ » رواه مسلم.

از ابو هریره رضی الله عنه روایت است که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: که خانه های خود را گورستان نسازید، همانا شیطان از خانه های که در آن سورهء بقره خوانده شود، می گریزد.

وعن أُبَیِّ بنِ کَعْبٍ رضی اللَّه عَنْهُ قَال: قال رسولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم: «یا أَبا المُنذِرِ أَتَدْرِی أَیُّ آیهٍ مِن کتاب اللَّهِ معکَ أَعْظَم؟ قُلْت: اللَّه لا إِلهَ إِلاَّ هُو الحَیُّ الْقَیُّوم، فَضَربَ فی صَدْری وَقَال: « لِیهْنکَ الْعِلْمُ أَبَا المُنذِرِ » رواه مسلم.

از ابی بن کعب رضی الله عنه روایت است که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: ای ابو المنذر، آیا می دانی کدام آیه از کتاب الله که با تست، بزرگتر است؟

گفتم: اللَّه لا إِلهَ إِلاَّ هُو الحَیُّ الْقَیُّومُ، سپس به سینه ام زده و فرمود: ای ابو المنذر! علم برایت گوارا باد!

وعن أَبی هریره رضی اللَّه عنه قال: وکَّلَنی رسولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم بحِفْظِ زَکَاهِ رمضان، فَأَتَانی آت، فَجعل یحْثُو مِنَ الطَّعام، فَأخَذْتُهُ فقُلت: لأرَفَعَنَّک إِلى رسُول اللَّه صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم، قال: إِنِّی مُحتَاج، وعلیَّ عَیال، وبی حاجهٌ شدیدَه. ، فَخَلَّیْتُ عنْه، فَأَصْبحْت، فَقَال رسُولُ اللَّهِ صلَّى اللَّهُ علَیْهِ وآلهِ وسَلَّم: « یا أَبا هُریره، ما فَعلَ أَسِیرُکَ الْبارِحه؟ » قُلْت: یا رسُول اللَّهِ شَکَا حَاجَهً وعِیَالا، فَرحِمْتُه، فَخَلَّیْتُ سبِیلَهُ. فقال: « أَما إِنَّهُ قَدْ کَذَبک وسیعُودُ » فَعرفْتُ أَنَّهُ سیعُودُ لِقَوْلِ رسُولِ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم فَرصدْتُه. فَجَاءَ یحثُو مِنَ الطَّعام، فَقُلْت: لأَرْفَعنَّکَ إِلى رسولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم، قال: دعْنی فَإِنِّی مُحْتاج، وعلَیَّ عِیالٌ لا أَعُود، فرحِمْتُهُ وَخَلَّیتُ سبِیلَه، فَأَصبحتُ فَقَال لی رسُولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم: « یَا أَبا هُریْره، ما فَعل أَسِیرُکَ الْبارِحه؟ » قُلْت: یا رسُول اللَّهِ شَکَا حاجهً وَعِیالاً فَرحِمْتُه، وَخَلَّیتُ سبِیلَه، فَقَال: « إِنَّهُ قَدْ کَذَبکَ وسیَعُودُ » .  فرصدْتُهُ الثَّالِثَه. فَجاءَ یحْثُو مِنَ الطَّعام، فَأَخَذْته، فقلت: لأَرْفَعنَّک إِلى رسولِ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم وهذا آخِرُ ثَلاثٍ مرات أَنَّکَ لا تَزْعُمُ أَنَّکَ تَعُود، ثُمَّ تَعُودُ، فقال: دعْنی فَإِنِّی أُعلِّمُکَ کَلِماتٍ ینْفَعُکَ اللَّه بهَا، قلت: ما هُن؟ قال: إِذا أَویْتَ إِلى فِراشِکَ فَاقْرأْ آیهَ الْکُرسِی، فَإِنَّهُ لَن یزَالَ علیْکَ مِنَ اللَّهِ حافِظ، ولا یقْربُکَ شیْطَانٌ حتَّى تُصْبِح، فَخَلَّیْتُ سبِیلَهُ فَأَصْبحْت، فقَالَ لی رسُولُ اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم: « ما فَعلَ أَسِیرُکَ الْبارِحه؟ » فقُلت: یا رَسُول اللَّهِ زَعم أَنَّهُ یُعلِّمُنی کَلِماتٍ ینْفَعُنی اللَّه بهَا، فَخَلَّیْتُ سبِیلَه. قال: « مَا هِیَ ؟ » قلت: قال لی: إِذا أَویْتَ إِلى فِراشِکَ فَاقرَأْ ایهَ الْکُرْسیِّ مِنْ أَوَّلها حَتَّى تَخْتِمَ الآیه:  { اللَّه لا إِلهَ إِلاَّ هُو الحیُّ الْقَیُّومُ } وقال لی: لا یَزَال علَیْکَ مِنَ اللَّهِ حَافِظ، وَلَنْ یقْربَکَ شَیْطَانٌ حَتَّى تُصْبِح. فقال النَّبِیُّ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم: « أَمَا إِنَّه قَدْ صَدقکَ وَهُو کَذوب،تَعْلَم مَنْ تُخَاطِبُ مُنْذ ثَلاثٍ یا أَبا هُریْرَه؟ » قلت: لا، قال: «ذَاکَ شَیْطَانٌ » رواه البخاری.

از ابو هریره رضی الله عنه روایت شده که گفت:

رسول الله صلی الله علیه وسلم مرا وظیفه داد که زکات رمضان (صدقهء فطر) را نگه دارم. شخصی نزدم آمده و شروع به چنگ زدن طعام نمود و من او را گرفتم و گفتم: حتماً ترا خدمت رسول الله صلی الله علیه وسلم می برم.

گفت: محتاجم و عیالمند و سخت نیازمند می باشم. من هم او را رها کردم. چون صبح نمودم رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: ای ابو هریره! اسیر تو دیشب چه کار کرد؟

گفتم: یا رسول الله صلی الله علیه وسلم از نیازمندی شدید وعیالمندی شکایت نمود و دلم بحالش سوخته و او را رها کردم.

فرمود: با خبر باش که او به تو دروغ گفته و باز خواهد گشت و دانستم که او طبق فرمودهء رسول الله صلی الله علیه وسلم باز خواهد گشت و انتظارش را کشیدم باز آمده وشروع به چنگ زدن طعام نمود و گفتم: حتماً ترا خدمت رسول الله صلی الله علیه وسلم می برم!

گفت: مرا بگذار، زیرا من محتاج و عیالمندم و باز نمی گردم. بر او رحم نموده و رهایش کردم و صبح نمودم باز رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: ای ابو هریره! اسیرت چکار کرد؟

گفتم: یا رسول الله صلی الله علیه وسلم از نیازمندی و عیال داری شکوه نمود و من هم او را رحم کرده و رهایش نمودم.

فرمود: او به تو دروغ گفته و باز خواهد گشت و من برای بار سوم انتظارش را کشیدم! باز آمده و از طعام چنگ می زد و من او را گرفته و گفتم: حتماً ترا خدمت رسول الله صلی الله علیه وسلم خواهم برد و این آخرین سه بار است. تو گفتی که باز نگردی و باز گشتی.

گفت: مرا بگذار! همانا من به تو کلماتی می آموزم که خدای متعال بوسیلهء آن به تو فایده رساند.

گفتم: آنها کدام اند؟

گفت: چون در بسترت قرار گرفتی، آیت الکرسی را بخوان، زیرا از سوی الله حافظی بشکلی مستمر تا صبح با تو بوده و شیطانی بتو نزدیک نمی شود و من او را رها نمودم.

چون صبح نمودم، رسول الله صلی الله علیه وسلم بمن فرمود: اسیرت دیشب چه کرد؟

گفتم: یا رسول الله صلی الله علیه وسلم تصور می کرد که او به من کلماتی یاد می دهد که خدای متعال بدان مرا نفع می رساند.

فرمود: آن چیست؟

گفتم: بمن گفت چون به بسترت در آمدی آیت الکرسی را از اول آن بخوان تا آیه را ختم کنی: { اللَّه لا إِلهَ إِلاَّ هُو الحیُّ الْقَیُّومُ } و بمن گفت: که از جانب خدای تعالی بر تو حافظی مقرر می گردد تا صبح کنی و هیچ شیطانی بتو نزدیک نمی شود، پیامبر صلی الله علیه وسلم فرمود: آگاه شو که او بتو راست گفته، ولی او بسیار دروغگو است.

آیا می دانی که از سه شب به این طرف با کی خطاب می کرده ای، ابو هریره؟

گفتم: نه

فرمود: آن شیطان است.

وعن أَبی الدَّرْدِاءِ رَضِی اللَّه عنْه أَنَّ رسُول اللَّهِ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم قال:

«منْ حفِظَ عشْر آیَاتٍ مِنْ أَوَّلِ سُورهِ الْکَهْف، عُصمَ منَ الدَّجَّالِ » . وفی روایه: « مِنْ آخِرِ سُورهِ الکهْف» رواه مسلم.

از ابو دارداء رضی الله عنه روایت شده که:

رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: کسیکه ده آیه از اول سورهء کهف را حفظ کند، از دجال محفوظ و مصئون می ماند.

و در روایتی: از آخر سورهء کهف آمده.

وعَنِ ابْنِ عبَّاسٍ رضِی اللَّه عنْهُما قَال: بیْنَما جِبْرِیلُ علیهِ السَّلام قاعِدٌ عِندَ النَّبِیِّ صَلّى اللهُ عَلَیْهِ وسَلَّم سَمِعَ نَقِیضًا مِنْ فَوْقِه، فَرَفَعَ رَأْسَه فَقَال: هذا باب مِنَ السَّمَاءِ فُتِحَ الیَوْمَ ولَمْ یُفْتَح قَطُّ إِلاَّ الیَوْم، فَنَزَلَ مِنه مَلکٌ فقال: هذا مَلَکٌ نَزَلَ إِلى الأَرْضِ لم یَنْزِلْ قَطُّ إِلاَّ الیَوْمَ فَسَلَّمَ وقال: أَبشِرْ بِنورَینِ أُوتِیتَهُمَا، لَمْ یُؤْتَهُمَا نَبِیٌّ قَبلَک: فَاتحهِ الکتاب،وخَواتِیم سُورَهِ البَقَره، لَن تَقرأَ بحرْفٍ منها إِلاَّ أُعْطِیتَه » رواه مسلم.

از ابن عباس رضی الله عنهما روایت شده که گفت:

در اثنائیکه جبریل علیه السلام در نزد پیامبر صلی الله علیه وسلم بود، از بالای سرش صدایی را شنیده و سرش را بالا نموده و گفت: این دری از آسمان است که امروز باز شده و جز امروز هرگز باز نشده و از آن فرشته ای فرود آمد، و گفت: این فرشته ایست که به زمین فرود آمد و هر گز جز امروز فرود نیامده، پس سلام کرده و فرمود: شاد باش به دو نوری که برایت داده شده و به پیامبری پیش از تو داده نشده است: فاتحه الکتاب و آیات آخر سورهء بقره، هیچ حرفی از آن را نمی خوانی، مگر اینکه آن را داده می شوی.

مقاله پیشنهادی

قلب، سخت می‌گردد و جز با یاد الله نرم نمی‌شود

قلب، سخت می‌گردد و جز با یاد الله نرم نمی‌شود، و تنگ می‌شود و جز …